बाहुनडाँगी । हात्तिको पुरानो करिडोर खोज्ने कार्य बाहुनडाँगीबाटै सुरु गरिने कोशी प्रदेशका पर्यटन, वन तथा वातावरण मन्त्री गणेश प्रसाद उप्रेतीले बताएका छन् । झापाको मेचीनगर नगरपालिका -४ बाहुण्डाँगी बजारमा आइतबार तरुल उत्सवको उद्घाटन गर्दै कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि समेत रहेका मन्त्री उप्रेतीले हात्ती-मानव सहअस्तित्वको दिशामा बाहुनडाँगीसरह अन्य क्षेत्रलाई पनि लग्नुपर्ने आवश्यकता औँल्याउदै यसो भनेका हुन् ।


“मुख्यमन्त्रीको नेतृत्वमा मन्त्रालयको आयोजनामा फागुनको पहिलो हप्ताबाटै बाहुनडाँगीदेखि उदयपुरसम्मको पुरानो हात्ती हिड्ने करिडोर निरीक्षणका क्रममा स्थानीय वासिन्दा, सामाजिक अगुवा, जनप्रतिनिधि र अन्य सरोकारवालाहरूसँग अन्तरक्रिया समेत गरिनेछ । त्यसका लागि मुख्यमन्त्रीकै अग्रसरतामा मन्त्रालयले कोशी प्रदेशमा पहिलोपटक बजेटको समेत विनियोजन गरेको छ”, उनले अगाडि भने, “आवश्यक परे हात्ती हिड्ने पुरानो करिडोरमा निर्माण भएका बस्तीहरू समेत उचित मुआब्जा प्रदान गरि हटाउन सकिनेछ ।” भत्किएका करिडोरलाई स्थापित गर्न आव्श्यक प्रक्रिया मन्त्रलायले अगाडि सारेको मन्त्री उप्रेतीले बताए ।
मन्त्री उप्रेतीले हाती-मानव सहअस्तित्व कायम गर्दै हात्तीमैत्री पर्यटनलाई अवलम्बन गरेको बाहुनडाँगीको नजिरलाई प्रदेशभरि नै स्थापित गर्दै लैजाने समेत बताए । “हात्तीको बसाइलाई पर्यटनसँग जोड्नका लागि सबैभन्दा राम्रो उदाहरण बाहुनडाँगीले लिएको छ, यसलाई ब्राण्डको रूपमा लिएका छौं । यसलाई पर्यटन मार्केटसँग जोडेर होमस्टे प्रवर्द्धन समेत गर्न तयार छौँ”, उनले भने ।


भारतका गान्धी ग्रामीण] पर्यटन अभियन्ता राज प्रितम वशुले स्वास्थ्य जीवनका लागि मौलिक तथा जैविक आहारविहार अत्यावश्यक रहेको र यस्ता महोत्सवहरूले सो कुरालाई जनस्तरमा पुर्याउन सकरात्मक भूमिका खेल्ने बताए ।
हेपिएको पौष्टिक आहारको रुपमा रहेको तरुलको खाद्य महत्व दर्शाउन र जंङ फुडको अन्त्य गर्दै अर्गानिक खाद्य वस्तुको उपभोग बढाउने उद्देश्यका साथ उत्सव सन्चालन भएको आयोजक संस्थाका अध्यक्ष मेचीनगर नगरपालिका ४ नम्बर वडाका वडाअध्यक्ष अर्जुन कार्कीले जानकारी दिए । तरुल उत्सव केवल नाममात्र हो, यसको नाक, कान, आँखा, मुख र खुट्टाहरु भनेको जैविक विविधता संरक्षण गर्नु हो’ वडाध्यक्ष कार्कीले भने, “तरुल हात्तीले नखाने बाली भएको, बाहुण्डाँगी क्षेत्र हात्ती प्रभावित क्षेत्र रहेकाले पनि तरुलको व्यवसायिक खेतीको सम्भावना बलियो बनाउनसमेत उत्सवले सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरेका छौं । अर्को वर्ष पनि यस उत्सवले निरन्तरा पाउनेछ ।”


तरुल उत्सवमा सांस्कृतिक विविधता:
आइतबार भएको उत्सवको उद्घाटन समारोहमा नेपाली तथा भारतीय विभिन्न आदिवासी जनजाती समुदायका मौलिक संस्कृति झल्कने नृत्यहरू प्रदर्शन गरिएको थियो । किराँत, मगर, गन्धर्व, मुसहर समुदाय लागायका सांस्कृतिक प्रदर्शन रहेको उत्सवमा लोपोन्मुख सोरठी भाका, महिला समुहको नौमती बाजा, मुसहरको शिकार खेल्दा गरिने नृत्य, स्थानीय बालबालिकाहरूको गायन लगायतका विविध गतिविधिहरू भएका थिए ।


तरुल महोत्सवमा विभिन्न जातका नेपाल र भारतमा उत्पादन भएका तरुलसँगै, धनकुटाको एभोकाडो, पाँचथरको चौरीको छुर्पी, आसाम, मिरिक, इलाम, झापा लगायतका स्थानीय स्तरमा उत्पादन हुने खाद्य वस्तुहरु तथा विभिन्न सामग्रीको स्टल राखिएको थियो ।


हरेक स्टलमा उज्यालो नेपाल, बर्दिया, इसिमोड लगायतका संस्थाहरूको हात्तीका स्वभाव, हात्तीमैत्री व्यवहार कसरि गर्ने तथा हात्तीमैत्री पर्यटनका बारेमा सचेतनामूलक जानकारी सहितको ब्यानरहरू समेत राखिएका थिए ।


मेचीनगर नगरपालिका आयोजक रहेको कार्यक्रममा र्यापिड रेस्पोन्स टिम (आरआरटि), बाहुनडाँगी जेसिस, पर्यटन कार्यालय काँकरभिट्टा, साहरा नेपाल सहआयोजकको भूमिकामा रहेको कार्यक्रम सोमबार पनि सन्चालित हुनेछ । सोमबार राजा राजेन्द्र लगायका कलाकारसहित विभिन्न सांस्कृतिक नाचगान तथा भेषभूषाको प्रदर्शन हुनेछ ।

































































Discussion about this post